Ad ten Bosch

De vaste rubriek van Ad ten Bosch, voormalig eigenaar van Van Someren & Ten Bosch. Deze keer over Ida Gerhardt. ‘Aan een oogopslag had ik genoeg om haar stemming te kunnen peilen.’

Eind augustus is een beeld van Ida aan de IJsselkade onthuld. Bij het schrijven van dit artikel is het mij nog onbekend. Een voorvertoning liet ik aan mij voorbijgaan, ik houd mijn hart vast. Wat als ik het niet mooi vind, als ik er niets in terugvind wat me aan haar herinnert? De laatste twintig jaar van haar leven gingen we wekelijks met elkaar om. Ze staat me nog zo helder voor de geest dat ik voor mijn gevoel niet veel marge heb. Aan een oogopslag had ik genoeg om haar stemming te kunnen peilen. Wanneer het haar niet beviel gunde ze me een blik waaruit ik opmaakte: ‘Laten we snel wegwezen.’ In het andere geval praatte ze honderduit, oogde ze ontspannen en zag ze er twintig jaar jonger uit. Maar ook dan kon ze me seinen dat ze wegwilde. Ze was dan moe, het werd haar teveel. Haar blik bevatte een mengeling van teleurstelling en verdriet. Ze had een groot arsenaal aan mimiek.
Ida en Zutphen was een gelukkige combinatie. Ze hield van haar ‘metropool’ zoals ze Zutphen noemde. Het grote cyclische gedicht Dolen en dromen is in Zutphen gesitueerd. En aan het begin van haar carrière leraar oude talen solliciteerde ze in Zutphen.
Bij haar geboorte verlangden haar ouders naar een zoon. Haar vader zei ooit dat hij het betreurde als de naam Gerhardt uitstierf. Ida heeft me nooit verteld dat een broertje voor haar maar kort had geleefd. Bij het samenstellen van het brievenboek Courage kwam dat aan het licht en we schrokken daarvan. In die zin valt vader Gerhardt beter te begrijpen.
De familie Gerhardt is inmiddels uitgestorven, de naam Gerhardt leeft voort. Daar kan dus ook een dochter voor zorgen, Ida heeft er haar best voor gedaan. En nu nog een beeld van haar aan de IJssel. Ik vraag me af hoe ze daar staat, met haar gezicht of haar rug naar de rivier? Ooit liet ze zich de vraag ontvallen wie er nu op zandgronden wilde wonen. De natuurlijke achtergrond van Ida’s poëzie is het rivierenlandschap.
Van de Griekse dichter Pindaros weten we dat poëzie duurzamer is dan brons, en het lijdt geen twijfel dat haar poëzie dit beeld overleeft. Desalniettemin is het een schitterend gebaar van de gemeente Zutphen. Ida zou stilvallen als zij hoort hoe de stad haar eert. Zelfs een traan sluit ik niet uit.

Volgend jaar, als onze boekhandel haar 175-jarig bestaan viert, verschijnt een boek met herinneringen van Ad ten Bosch aan de winkel, uitgegeven door Van Oorschot.

Eerdere afleveringen

 

 

 

  Ad Ten Bosch  

Foto © J.W. Kaldenbach

Waarom Libris
Boekbestellingen vanaf € 15,- GRATIS thuisbezorgd.
Kies uit meer dan een miljoen artikelen, waaronder ruim 25.000 Nederlandse ebooks.
Thuis bestellen en bezorgen of afhalen en betalen in de boekhandel.
Ruim 85.000 boeken op werkdagen voor 23.00 besteld, de volgende dag bezorgd
Volg uw bestelling via Track & Trace van PostNL
Bijna 100 aangesloten kwaliteitsboekhandels.
pro-mbookslibr2 : libris