Tatjana over Poesjkin De canon

Dit najaar verscheen in de Russische bibliotheek van Van Oorschot Poesjkin De canon, samengesteld door Hans Boland, die het hele oeuvre van Poesjkin vertaalde. Deze prachtige bloemlezing geeft goed weer hoe veelzijdig en omvangrijk het werk is van Poesjkin, die in zijn korte leven bijna alle literaire genres beoefende.

Wanneer je zijn naam intypt op de Russische pagina van Wikipedia krijg je 37 pagina’s informatie. En waar in Nederland veelal Tolstoj en Dostojevski worden gelezen, komt men in Rusland superlatieven tekort voor hun literaire held: Alexandr Sergejevitsj Poesjkin (1799-1837): dichter, schrijver en grondlegger van de moderne Russische literatuur. Russische kinderen groeien op met zijn sprookjes en bijna iedere Rus kan een gedicht van hem citeren.

Tijdens mijn studie Russische literatuur kwam ik in aanraking met Poesjkin en sindsdien ben ik fan. Ik houd van zijn stijl: met korte vloeiende zinnen en een minimum aan woorden weet hij een treffende sfeer neer te zetten. Als voorproefje het volgende gedicht:

De laatste bloem bekoort het meest
Meer dan een lentebloesemfeest.
Het lijkt of wij pas dan ervaren
Wat broeit en schrijnt in ons gemoed,
Want soms, al is het weerzien zoet,
Beroert het afscheid dieper snaren.

Prachtig vind ik ook de kleine tragedie Mozart en Salieri, waarmee Poesjkin voortborduurt op het gerucht dat Salieri Mozart vergiftigd zou hebben. In dit compacte stuk van slechts twee scènes legt Poesjkin haarscherp de ziel van Salieri bloot, met name diens jaloezie voor de 'losbol' Mozart. Zowel het toneelstuk als de film Amadeus zijn op dit stuk gebaseerd.

Een van zijn latere meesterwerken is Schoppenvrouw uit 1834. Het verhaal gaat over de jonge genie-officier Hermann, die bezeten raakt van het kaartspel. Hij maakt kennis met de oude gravin Fjedotovna, een tirannieke dame, over wie het verhaal de ronde doet dat zij het geheim van de drie kaarten kent, waarmee je altijd wint. Hermann wil dit geheim koste wat het kost bemachtigen… .

Uiteraard ontbreekt in de canon Poesjkins hoofdwerk Evgeni Onegin niet. Deze roman in verzen, waaraan hij acht jaar heeft geschreven, geeft een goed beeld van de Russische maatschappij van weleer. Knap hoe Hans Boland in zijn vertaling het natuurlijke ritme heeft weten te behouden.

Saillant detail is de dood van Poesjkin, die door een duel met Georges d’Anthes om het leven kwam. De laatstgenoemde was geadopteerd door J.D.B.A. baron van Heeckeren ( ja, die uit Gelderland), destijds Nederlands gezant in Rusland. En zo komt Poesjkin toch nog heel dichtbij.

Tatjana studeerde Russische taal- en letterkunde in Leiden en werkte jarenlang bij het ministerie van Defensie. Ze woont met haar gezin in Zutphen. Naast de klassieke ‘Russen’ leest ze graag historische romans.

Eerdere tips van uw boekhandel

 

 

 

 

Waarom Libris
Boekbestellingen vanaf € 15,- GRATIS thuisbezorgd.
Kies uit meer dan een miljoen artikelen, waaronder ruim 25.000 Nederlandse ebooks.
Thuis bestellen en bezorgen of afhalen en betalen in de boekhandel.
Ruim 85.000 boeken op werkdagen voor 23.00 besteld, de volgende dag bezorgd
Volg uw bestelling via Track & Trace van PostNL
Bijna 100 aangesloten kwaliteitsboekhandels.
pro-mbookslibr3 : libris